MİRAS
www.kemalistler.net forumunda bir ateistten; Varsayalim ki, bir adam
öldü ve geride üç kiz evlat, bir ana, bir baba ve eşini birakti..
Yukaridaki ayetlere göre miras paylaşimi şöyle olacaktir:
Üç kiz evlata mirasin 2/3'ü, ana ve babanin her birine 1/6, karisina 1/8
kalacaktir.Bu durumda, matematik yapalim:
(2/3)+(1/6)+(1/6)+(1/8 )= 27/24 = 1,125 bulunur! (1,0 olmasi gerekirdi!..)
Cevap:
İslam hukukunda, ölünün mirası ile ilgili haklardan ve mirasın taksiminden
bahseden ilme, "Feraiz" denir. Feraiz İslam hukukunda başlı başına bir
ilimdir. Diğer ilimlerde olduğu gibi bu ilmin de bir çok konuları ve
kendine has terimleri vardır.Kur'an-ı Kerim'de, yalnız veya başkaları ile
olmalarına göre mirasçıların mirastaki kendi payları belirlenmiştir.
Değişik mirasçıların bir arada bulunmaları ile ilgili örneklemeler
yapılmamış, detaya inilmemiştir. Bu nedenle, mirasçıların yakınlıkları ve
sayılarına göre bazen payda ile pay eşit olmakta, bazen bu eşitlik
bozulmaktadır. Paydanın paydan az olması durumunda, her mirasçının kendi
hissesi oranında indirim yapılmaktadır. Payın az olması halinde arta
kalanın eşler dışında mirasçıların hissesi oranında arttırılarak denklik
sağlanmaktadır. Birinciya "avliye" , ikinciye "reddiye" denilmektedir.Buna
göre verilen örnekte, dağıtım şöyle yapılır:
Üç kız, ana baba ve bir eş bırakarak vefat eden erkeğin mirası 81 hisse
itibar edilerek bundan kızların her birine 16'şar, anne ve babadan her
birine 12'şer, eşine ise 9 hisse intikal eder.(48/81+24/81+9/81=81/81)
Burada herhangi bir hesap hatası bulunmamaktadır. ( Miras hakkında ayrıca:
"
İslam ve kadın hakları
" başlıklı yazımıza bakılabilir !
Miras paylaşımı neye göre olur?
Miras paylaşımıyla ilgili iki ayette çelişki olduğu iddiası vardır. Bu
iddiaya göre Bakara Suresinin 180. ayetinde varise vasiyetin hak olduğu
söylenirken, Nisa suresinin 11 ve 12. ayetlerinde ise miras paylaşımında
bazı oranlar bildirilmektedir.
Sizden birine ölüm yaklaştığında, bir mal bırakacaksa anaya babaya,
yakınlara, uygun bir biçimde vasiyet etmesi farz kılındı. Bu, erdemliler
için bir görevdir. (2 Bakara Suresi – 180)Allah size çocuklarınız hakkında
öğütte bulunuyor...Bu paylaşım vasiyetteki payların dağıtılmasından ve
borçların ödenmesinden sonra uygulanmalıdır ki kimseye zarar verilmesin.
Bu, Allah’tan bir vasiyettir. Allah Bilir, Şefkatlidir. (4 Nisa Suresi,
11-12)
Bakara suresinin 180. ayetinde vasiyet etmenin bir hak olduğu,
herkesin ölümünden sonra mallarının dağıtımı için vasiyet edebileceği
ayette bildirilir. Fakat bir insan vasiyet etmeden ölebilir. Bu durumda
ise bu kişinin bıraktığı malları nasıl paylaşılacağı Nisa suresindeki
ayetlerde ifade edilmiştir. Bu ayetler arasında herhangi bir çelişki
olması söz konusu değildir. İki ayette farklı durumlara göre miras hukuku
hakkındaki hükümler bildirilmektedir.